Sopot jako uzdrowisko: solanka, jod i spacery, które mają sens

Od lekarza napoleońskiego do kurortu

Historia sopockiego uzdrowiska zaczyna się w 1823 roku. Jean Georges Haffner, lekarz, który dotarł na Pomorze z armią napoleońską, zbudował wtedy nad brzegiem pierwszy zakład kąpielowy. Wkrótce doszły łazienki, dom zdrojowy i park. Rybacka wieś zaczęła przyciągać kuracjuszy z Gdańska, Warszawy i Berlina.

Współcześnie Sopot ma formalny status uzdrowiska, przyznany w 1999 roku. Leczy się tu głównie schorzenia reumatologiczne, ortopedyczne, układu krążenia i dróg oddechowych. Dla zwykłego gościa oznacza to dwie rzeczy: niewielką opłatę uzdrowiskową doliczaną do noclegu oraz dostęp do kilku miejsc, których nie ma w typowej miejscowości wczasowej.

Solanka ze źródła świętego Wojciecha

Pod miastem, na głębokości około ośmiuset metrów, znajdują się złoża solanki bromkowo-jodkowej. Wodę wydobywa się odwiertem i wykorzystuje na kilka sposobów.

• W pijalni w Domu Zdrojowym można jej spróbować bezpłatnie. Jest bardzo słona i pije się ją małymi łykami.
• Na placu Zdrojowym stoi grzybek inhalacyjny. To fontanna, która rozpyla solankę, tworząc wokół mgiełkę o składzie zbliżonym do morskiego aerozolu.
• Drugi grzybek działa w Parku Południowym.
• Zabiegi z użyciem solanki oferują miejscowe sanatoria i zakłady lecznicze.

Kwadrans przy grzybku to najprostsza forma inhalacji. Ławki ustawiono tak, żeby można było spokojnie posiedzieć i pooddychać.

Powietrze nad Zatoką

Stężenie morskiego aerozolu jest najwyższe tuż przy linii wody, zwłaszcza przy wietrze od morza i po sztormie. Dlatego lekarze uzdrowiskowi od dawna zalecają to samo: spacer brzegiem, najlepiej jesienią i zimą, kiedy fale mocniej rozbijają się o piasek. Latem efekt jest słabszy, choć nadal wyczuwalny.

Trasa pierwsza: brzegiem na północ

Od molo idź promenadą w stronę Gdyni. Po lewej masz Park Północny ze starymi sosnami i olchami, po prawej plażę. Po około dwóch kilometrach dotrzesz do Kamiennego Potoku. Trasa jest płaska, utwardzona i dostępna dla wózków. W obie strony zajmuje nieco ponad godzinę.

Trasa druga: parki południowe

Na południe od molo ciągnie się Park Południowy, założony jeszcze w czasach Haffnera. Rosną tu okazałe buki i kasztanowce, a między nimi ukryto drugi grzybek inhalacyjny. Dalej dojdziesz do przystani rybackiej, gdzie na piasku leżą łodzie, a w wędzarniach pachnie dymem olchowym.

Trasa trzecia: pod górę, do lasu

Kto ma siłę w nogach, powinien wybrać się do Górnego Sopotu. Ulicą Moniuszki dojdziesz do Opery Leśnej, amfiteatru zbudowanego w naturalnej dolinie. Stamtąd rozchodzą się oznakowane szlaki przez las bukowy. Różnica wysokości między plażą a wzgórzami przekracza sto metrów, więc spacer jest solidnym treningiem.

Po drodze warto zatrzymać się przy Grodzisku, zrekonstruowanej osadzie wczesnośredniowiecznej z drewnianymi chatami i palisadą. To oddział muzeum archeologicznego i jedno z cichszych miejsc w mieście.

Architektura dla kuracjuszy

Uzdrowiskowa przeszłość zostawiła po sobie charakterystyczną zabudowę. Wille z przełomu XIX i XX wieku mają drewniane werandy, wieżyczki i przeszklone ganki, zaprojektowane po to, żeby goście mogli leżakować na powietrzu niezależnie od pogody. Najwięcej takich domów stoi przy ulicach odchodzących od Monciaka na północ. Dawny Zakład Balneologiczny z wieżą, w której mieści się latarnia morska, do dziś pełni funkcję leczniczą.

Kiedy przyjechać po zdrowie

Najlepiej poza szczytem sezonu. Od października do kwietnia jest ciszej, powietrze bywa bardziej nasycone jodem, a noclegi są tańsze. Wystarczy ciepła kurtka, wygodne buty i gotowość, żeby codziennie przejść kilka kilometrów. Po trzech dniach takiego rytmu śpi się wyraźnie lepiej, co potwierdzi każdy, kto spróbował.